Samgönguáætlun 2026 - 2040

Eftirfarandi bókun lögð fram:
Byggðaráð Múlaþings lýsir yfir gífurlegum vonbrigðum með forgangsröðun jarðganga í tillögu að nýrri samgönguáætlun sem innviðaráðherra kynnti á blaðamannafundi í dag. Þar kom fram að Fjarðarheiðargöng verða ekki næstu jarðgöng á Íslandi né eru þau á lista yfir jarðgöng næstu áratuga. Lengi hefur legið fyrir að rjúfa þurfi vetrareinangrun á Seyðisfirði með jarðgöngum ekki síst vegna ofanflóðahættu. Þegar hafa um 600 milljónir farið í rannsóknir og hönnun Fjarðarheiðarganga sem eru fullhönnuð og tilbúin til útboðs.
Kjörnir fulltrúar á Austurlandi hafa sameinast um stefnu varðandi uppbygginu samgönguinnviða í gegnum Svæðisskipulag Austurlands og með ítrekuðum bókunum SSA allt frá árinu 2013. Eingöngu með hringtengingu öruggra heilsárs samgangna, þar sem Fjarðarheiðargöng eru fyrsti áfanginn, verður fjölkjarnasamfélagið Austurland að einu atvinnu- og þjónustusvæði sem getur vaxið áfram á eigin forsendum og verðleikum. Ljóst er að Fjarðagöng, sem innviðaráðherra leggur til að verði númer 2-3 á jarðgangalista, munu ekki ein og sér skapa örugga hringtengingu á Austurlandi því áfram verða Fjarðarheiði og Fagridalur farartálmar milli Héraðs og Fjarða vegna ófærðar og snjóflóðahættu á Fagradal.
Ein aðalforsendan fyrir tilurð Múlaþings voru bættar samgöngur innan sveitarfélagsins um Fjarðarheiðargöng og Öxi. Samgöngubætur hafa bein áhrif á byggðaþróun og atvinnulíf, styrkja ferðaþjónustu og skapa traustari forsendur fyrir framtíðaruppbyggingu á svæðinu.
Byggðaráð Múlaþings felur sveitarstjóra að óska eftir fundi með þingmönnum kjördæmisins sem allra fyrst.

Samþykkt samhljóða án atkvæðagreiðslu.

Þröstur Jónsson lagði fram eftirarandi bókun:
Sem áheyrnarfulltrúi tek ég heils hugar undir bókun Byggðaráðs en bóka sérstaklega eftirfarandi:

Meirihluti og minnihluti að undanskildum minnsta hlutanum mætti líta sér nær. Minnsti hlutinn (M-listinn) er margbúinn að benda á að Fjarðarheiðargöng eru ekki forsvaranleg efnahagslega ef þau eru bara til að "600 - 700 Seyðfirðingar komist í Bónus á Egilsstöðum". Minnsti hlutinn hefur lagt áherslu á að gera þessi jarðgöng verðmætari með því að leggja þunga áherslu á samnýtingu innviða sem þau tengja:
- Eina mikilvægustu tengingu landsins við Evrópu, Seyðisfjarðarhöfn,
- Egilsstaðaflugvöllur,
- komandi iðnaðarsvæði við Eyvindarárstöð og
- væntanleg vinnsla jarðhita í Eiðaþinghá
Aðrir í sveitarstjórn hafa ekki tekið undir þessar áherslur okkar og beinlínis lagst gegn þeim með skemmandi aðalskipulagsbreytingum Héraðsmegin, fyrst með flutningi gangnamunna inn í "afdal" og síðan svo nefndrar Suðurleiðar frá göngum. Sveitarstjórnarmenn frá Borgarfirði Eystra gátu ekki einu sinni staðið í lappirnar þegar kom að hreinum og beinum samgönguhagsmunum Borgfirðinga í þessu samhengi.

Þá er dapurlegt er að horfa upp á vinnubrögð ríkisstjórnarinnar, við að stuðla að því að auðvelda erlendum auðmönnum að leggja undir sig austfirska firði fyrir umdeilda starfsemi. Seyðfirðingar og ein stærsta útflutningshöfn landsins situr uppi með óásættanlegar samgöngur yfir hæsta fjallveg landsins.

Á áætlun fyrir Borgarfjörð eru eftirfarandi verkefni:

Sjóvarnir í Njarðvík, 2. áfanga seinkað til 2027 en verður ekki að fullu lokið fyrir 2030 skv. aðgerðaáætlun.
Sjóvarnir Í Gerðisfjöru á áætlun 2028.
Endurbygging löndunarbryggju í bátahöfn við Hafnarhólma er á áætlun fyrir 2027 en Hafnir Múlaþings standa undir kostnaði við framkvæmdina svo hún geti hafist 2026.

Samkvæmt áætluninni eru ljóst að framkvæmdir í samgöngumálum í sveitarfélaginu verða litlar sem engar á kjörtímabili ríkisstjórnarinnar og þær forsendur sem gefnar voru til sameiningar eru brostnar. Íbúum sveitarfélagsins og sérstaklega Seyðfirðingum er sýnd algjör lítilsvirðing með framkomu ríkisvaldsins.

Samþykkt einróma.

Ríkisstjórn Íslands kynnti í gær, 3. desember, tillögu til þingsályktunar um samgönguáætlun fyrir árin 2026-2040 ásamt fimm ára aðgerðaáætlun fyrir árin 2026-2030.

Heimastjórn Fljótsdalshéraðs lýsir yfir miklum vonbrigðum með þá aðför að Múlaþingi og Austurlandi og einkum og sér í lagi Seyðisfirði, sem felst í tillögu ríkisstjórnarinnar að samgönguáætlun, og felur í sér þá fordæmalausu ákvörðun að sópa burt þegar undirbúnu og tilbúnu verkefni á svæðinu auk frestunar annarra brýnna verkefna og þeim neikvæðu áhrifum sem af hljótast fyrir íbúa og atvinnulíf og framþróum svæðisins.
Heimastjórn lýsir áhyggjum af þeirri aðferðafræði sem ríkisstjórnin viðhefur með því að fara gegn gildandi stefnu sem Alþingi hefur samþykkt á grundvelli sáttar sveitarfélaga á svæðinu og faglegs undirbúnings.
Boðuð svo kölluð hringtenging með Fjarðagöngum leysir með engu móti vetrareinangrun og öryggi vegfarenda, og íbúa fjarðanna, inn á þjónustusvæðið á Egilsstöðum og aðgang að flugvelli. Leiðirnar um Fjarðarheiði, Fagradal og Öxi verða áfram hindrun og óásættanlegar í öryggislegu tilliti. Frestun framkvæmda við Egilsstaðaflugvöll gengur gegn flugstefnu Íslands og markmiðum um flugöryggi á flugumsjónarsvæðinu við Ísland.
Heimastjórn Fljótsdalshéraðs beinir því til sveitarstjórnar að skora á ríksstjórnina að taka illa ígrundaða tillögu, hvað svæðið varðar, til endurskoðunar. Sú endurskoðun taki tillit til raunverulegra staðhátta og aðstæðna íbúa.

Samþykkt samhljóða með handauppréttingu.

Til máls tóku: Jónína Brynjólfsdóttir, Berglind Harpa Svavarsdóttir, Vilhjálmur Jónsson, Ásrún Mjöll Stefánsdóttir, Dagmar Ýr Stefánsdóttir, Eyþór Stefánsson, Helgi Hlynur Ásgrímsson, Þröstur Jónsson, Einar Freyr Guðmundsson, Jónína Brynjólfsdóttir og Þröstur Jónsson.

Eftirfarandi tillaga lögð fram:
Bæjarráð Fjarðabyggðar og sveitarstjórn Múlaþings lýsa yfir gríðarlegum vonbrigðum með samgönguáætlun ríkisstjórnarinnar og þá köldu kveðju sem hún felur í sér fyrir fjórðunginn. Ljóst er að Austurland er sett í frost.
Breytingar á samgönguáætlun verða að byggja á faglegum forsendum og vönduðum rökum. Hún er lykiltæki til að tryggja gagnsæi og fyrirsjáanleika í innviðauppbyggingu. Framþróun sveitarfélaga má ekki ráðast af mismunandi pólitískum áherslum ráðherra hverju sinni. Trúverðug forgangsröðun er forsenda þess að sveitarfélög og atvinnulíf geti skipulagt uppbyggingu til lengri tíma.
Að engar stórar framkvæmdir skuli vera á fyrsta tímabili fyrir Austurland er óásættanlegt. Slík niðurstaða gengur þvert á gefin fyrirheit um að hækkun veiðigjalda myndi skila sér aftur til samfélaganna og skapa fjárhagslegt svigrúm til innviðafjárfestinga. Austurland er næst í röð jarðgangaverkefna og ólíðandi er að horfa fram hjá þeirri staðreynd.
Bæjarráð Fjarðabyggðar og sveitarstjórn Múlaþings krefjast þess að Alþingi taki tillögu að samgönguáætlun til heildstæðrar endurskoðunar og tryggi Austurlandi réttmæta og sanngjarna hlutdeild í framkvæmdum á fyrsta tímabili hennar.
Enn fremur krefst sveitarstjórn Múlaþings þess að ekki verði vikið frá forgangsröð gildandi samgönguáætlunar og strax verði farið í útboð og framkvæmdir við Fjarðarheiðargöng.
Þess er einnig krafist að Axarvegur verið tekinn af lista yfir samvinnuverkefni og að framkvæmdum á þeim vegi verði flýtt. Í ljósi áherslna á aukna vetrarþjónustu fer sveitarstjórn fram á að vegurinn verði nú þegar tekinn af G-reglu Vegagerðarinnar og verði þjónustaður í samræmi við þá miklu umferð sem um hann fer.
Mikilvægt er að tryggja aukið fjármagn í framkvæmdir við Egilsstaðaflugvöll í samræmi við flugstefnu Íslands og markmið um flugöryggi á flugumsjónarsvæðinu við Ísland. Þá eru mikil vonbrigði að sjá hafnarframkvæmdum á Seyðisfirði frestað og að ríkið ætli að lækka framlag sitt til þeirra framkvæmda úr 60% í 40%.
Sveitarstjórn Múlaþings telur ríkisstjórnina sýna sveitarfélögunum á Austurlandi bæði vanvirðingu og tómlæti sem ekki verður við unað með framlagðri samgönguáætlun. Samstöðu landshlutans sem birtist í Svæðisskipulagi Austurlands og bókunum SSA er gefið langt nef.
Allir flokkar sem að ríkisstjórninni standa svíkja fyrri loforð sín og brjóta þannig niður það traust sem á að vera grundvöllur samstarfs ríkis og sveitarfélaga. Slíkt verklag er óboðlegt og óásættanlegt.
Sveitarstjóra falið að koma bókuninni á framfæri við alþingismenn, forsætisráðherra, innviðaráðherra og fjármálaráðherra.

Samþykkt samhljóða með handauppréttingu.

Ungmennaráð Múlaþings lýsir yfir áhyggjum sínum af því að innviðaráðherra hafi gert breytingar á samgönguáætlun fyrir árin 2026-2040 án samráðs við þá íbúa sem málið varðar. Ungmennaráð krefst þess að áætlunin verði endurskoðuð og að Fjarðarheiðargöng verði á ný sett í forgang enda hefur undirbúningi verksins að mestu verið lokið.

Samþykkt samhljóða með handauppréttingu.